Μετά τον Τάκη Σπυριδάκη, τον Τάκη Μόσχο και τον Κωνσταντίνο Τζούμα, ακόμη ένας ηθοποιός από το πρωταγωνιστικό καστ της «Γλυκιάς συμμορίας» έφυγε από τη ζωή.
Πρόκειται για την εμβληματική ταινία του Νίκου Νικολαΐδη, που άφησε το στίγμα της στον νέο ελληνικό κινηματογράφο.
Η ηθοποιός και συγγραφέας Δέσποινα Τομαζάνη πέθανε το πρωί του Σαββάτου (26/9), έπειτα από διήμερη νοσηλεία σε νοσοκομείο των Αθηνών, έπειτα από πνευμονικό οίδημα.
Η Τομαζάνη γεννήθηκε στη Χίο την 1η Ιουνίου του 1945, με καταγωγή από το Αϊβαλί της Μικράς Ασίας και τα Κοτύωρα. Σπούδασε θέατρο στη Αθήνα, κινηματογράφο και θέατρο στο Πανεπιστήμιο της Στοκχόλμης, χορό και παντομίμα στην Ακαδημία Μπαλέτου της Στοκχόλμης.
Στη σκηνή βγήκε από τα 18 χρόνια, παίζοντας σε ελληνικά και γαλλικά θέατρα, αλλά και με ρόλους στον ελληνικό, σουηδικό, αμερικανικό και γαλλικό κινηματογράφο.
Η μακρά πορεία της στην Τέχνη δεν έχει να επιδείξει μόνο τα θεατρικά και θεατρικά της κατορθώματα. Διακρίθηκε στην ποίηση, το θέατρο, το διήγημα και το μυθιστόρημα. Πολλά από τα έργα της έχουν μεταφραστεί στα γαλλικά, γερμανικά, τουρκικά, αγγλικά και ιταλικά.
Το τελευταίο της βιβλίο, «Το βιβλίο που δεν γράφτηκε», είναι ένα ιστορικό αφήγημα με την πλοκή του να ξετυλίγεται στη γενέτειρά της κι αφορά τον Χιώτη ήρωα της επανάστασης Αντώνη Μπουρνιά.
Στο 1ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Μεσογειακών χωρών η Τομαζάνη βραβεύτηκε με το βραβείο ερμηνείας πρώτου γυναικείου ρόλου για την ταινία «L’ ombre de la terre» του Ταζέμπ Λουισί.
Έπαιξε μεταξύ άλλων:
- «Μουντστώντ (Αντίσταση)» του Πέτερ Βέστερ
- «Aμαλα-Κάμαλα» του Μπενκτ Λαγκερκβιστ
- «Ντον Ζουάν» του Ροζέ Βαντίμ
- «Περιπλάνηση» του Χριστόφορου Χριστοφή
- «Γλυκιά Συμμορία» του Νίκου Νικολαΐδη στον ρόλο της Σοφίας
- «Φωτογραφία» του Νίκου Παπατάκη
- «Τέλος Εποχής» του Αντώνη Κόκκινου.
Παράλληλα, έγραψε τους διαλόγους, έπαιξε και συνεργάστηκε στο σενάριο της σουηδικής ταινίας «Με λένε Στέλιο», βραβείο Κριτικών Φεστιβάλ Βενετίας 1973.
Διετέλεσε βοηθός του σκηνοθέτη Γιόχαν Μπέργκστρόλς, ενώ συνεργάστηκε με τον Αλέξη Δαμιανό στον θρυλικό «Ηνίοχο».
Υπήρξε συν-σεναριογράφος στην ταινία του Γιώργου Πανουσόπουλου «Ελεύθερη Κατάδυση», κι υπέγραψε το σενάριο της ταινίας «Το φως που σβήνει» του Β. Ντούρου.
Για την τηλεόραση έγραψε τα σενάρια: «Μέντιουμ» και «Το Φύλλο, το Πηγάδι και τ’ Αγγέλιασμα», βασισμένο στα ομώνυμα βιβλία του Βασίλη Βασιλικού.
Στην τηλεόραση ερμήνευσε ρόλους στα: «Φάκελος Αμαζών», «Γκάστερμπάιντερ», «Ομίχλη», «Μέντιουμ», «Το φύλλο» κ.ά.
Το ίδιο πλούσια υπήρξε κι η πορεία της στο θέατρο: Έπαιξε «Ηλέκτρα» στο Ηρώδειο, στο Τάουν Χολ της Νέας Υόρκης, στο Τόκιο και αλλού. Στο γαλλικό Θέατρο συμμετείχε στο «Η Αρραβωνιαστικιά του Νερού» του Ταχάρ Μπεν Ζελλούν, στην «Περσεφόνη» του Ρίτσου σε σκηνοθεσία Ζακ Λακαριέρ και άλλου.
Σκηνοθέτησε τα έργα: «O Μπαμπάς ο Πόλεμος» του Ιάκωβου Καμπανέλλη, «Χιώτικο Παραμύθι» της ίδιας, «Χιροσίμα, Αγάπη μου» της Μαργκερίτ Ντυράς.
Παράλληλα διακρίθηκε κι ως συγγραφέας, εκδίδοντας τα βιβλία:
- «Το Αμίλητο Νερό», Καστανιώτης 1985
- «Χιώτικο Παραμύθι (θέατρο)», 1987
- «Το Καφενείο των Ψεμάτων», Καστανιώτης 1989
- «Φωτιά μέσα στο Νερό», Καστανιώτης 1989
- «Ίντα», Δωδώνη 1991
- «Εξ αιτίας του αινίγματος», Καστανιώτης 2000
- «Θηλυκό Νόμισμα», Καστανιώτης 2001
- «Εκτός, Δικτύου», Εκδ. Άλφα Πι 2004
- «Το βιβλίο που δεν γράφτηκε», Απόπειρα, 2026
