Οι ζώνες ασφαλείας αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα παθητικά συστήματα ασφάλειας σε ένα αυτοκίνητο, καθώς έχουν αποδειχθεί καθοριστικές για την προστασία οδηγού και επιβατών σε περίπτωση σύγκρουσης.
Όταν καθιερώθηκαν ως υποχρεωτικές, προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις, με αρκετούς οδηγούς να θεωρούν ότι περιορίζεται η ελευθερία τους εντός του οχήματος. Τα επίσημα στατιστικά, όμως, επιβεβαίωσαν πολύ γρήγορα την αξία τους, με τις έρευνες να δείχνουν ξεκάθαρα ότι η χρήση ζώνης σώζει ζωές.
Σύμφωνα με τα επικαιροποιημένα δεδομένα οδικής ασφάλειας για το 2026, η ζώνη ασφαλείας παραμένει ο πιο κρίσιμος παράγοντας επιβίωσης σε ένα τροχαίο. Η σωστή χρήση της μειώνει τον κίνδυνο θανάτου έως και 45% στα επιβατικά αυτοκίνητα και έως 60% στα SUV, ενώ η μη χρήση της αυξάνει δραματικά την πιθανότητα εκτίναξης από το όχημα.
Στην χώρα μας, ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας έχει ένα θεσπίσει σαφές και αυστηρό πλαίσιο για τη χρήση ζώνης. Πιο συγκεκριμένο, αν οδηγός δεν φορά ζώνη, επιβάλλεται πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες. Αντίστοιχα, αν κάποιος επιβάτης δεν φορά ζώνη, επιβάλλεται πρόστιμο 150 ευρώ τόσο στον ίδιο όσο και στον οδηγό, ακόμη και αν εκείνος φορά κανονικά τη ζώνη του.
Η παράβαση εντάσσεται μάλιστα στο καθεστώς υποτροπών, με τη δεύτερη παράβαση εντός πενταετίας να οδηγεί σε πρόστιμο 1.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 180 ημέρες, ενώ η τρίτη επισύρει πρόστιμο στα 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για έναν ολόκληρο χρόνο.
Πέρα όμως από τις νομικές κυρώσεις, ο κύριος λόγος χρήσης της ζώνης είναι η ασφάλεια. Και ως προς την ασφάλεια, υπάρχει ένας λιγότερο γνωστός αλλά εξαιρετικά σημαντικός λόγος για τον οποίο οι ζώνες πρέπει να δένονται στα πίσω καθίσματα, ακόμη και όταν δεν υπάρχουν επιβάτες.
Ειδικότερα, οι ζώνες δεν προστατεύουν μόνο όσους κάθονται πίσω, αλλά παίζουν καθοριστικό ρόλο και στην ασφάλεια των μπροστινών επιβατών, αφού σε μια σύγκρουση, οτιδήποτε δεν είναι ασφαλισμένο στο πίσω μέρος της καμπίνας μπορεί να μετατραπεί σε επικίνδυνο βλήμα.Τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι ένας αδέσμευτος πίσω επιβάτης αυξάνει τον κίνδυνο θανάτου για τους μπροστινούς επιβάτες κατά 137%.
Το ίδιο ισχύει κατά βάση και για τα ίδια τα πίσω καθίσματα, τα οποία σε ισχυρές συγκρούσεις μπορεί να αποκολληθούν και να μετακινηθούν βίαια προς τα εμπρός. Σε αρκετά σοβαρά ατυχήματα έχει καταγραφεί πρόσκρουση του καθίσματος στο κεφάλι ή στον αυχένα του οδηγού και του συνοδηγού, με ιδιαίτερα βαριές συνέπειες. Το φαινόμενο αυτό είναι ακόμη πιο έντονο σε παλαιότερα οχήματα, όπου οι τεχνολογίες στερέωσης των καθισμάτων δεν ήταν στο επίπεδο των σύγχρονων προδιαγραφών.
Σε αυτά τα μοντέλα, η πιθανότητα μετακίνησης ή αποκόλλησης του καθίσματος σε σύγκρουση είναι αυξημένη, γεγονός που καθιστά το δέσιμο των πίσω ζωνών απαραίτητο για την επαρκή προστασία μας, αφού μπορούν να συγκρατήσουν το κάθισμα, να απορροφήσουν μέρος της ενέργειας της σύγκρουσης και να μειώσουν τον κίνδυνο σοβαρού τραυματισμού για όσους βρίσκονται μπροστά.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η χρήση ζωνών και όταν στα πίσω καθίσματα μεταφέρονται αντικείμενα. Η ιδανική λύση είναι βέβαια να τοποθετούνται πάντα το πορτ-μπαγκάζ, ώστε οι αποσκευές να έχουν τις υψηλότερες πιθανότητες να παραμείνουν εκτός καμπίνας σε περίπτωση ατυχήματος.
Αν, όμως, τοποθετηθούν τσάντες, σακούλες ή βαλίτσες στα πίσω καθίσματα, είναι κρίσιμο να ασφαλίζονται με τις ζώνες, καθώς διαφορετικά, μπορούν να εκτοξευτούν προς τα εμπρός με τεράστια δύναμη.
Ενδεικτικά, αποσκευές συνολικού βάρους 75 κιλών, οι οποίες σε σύγκρουση με ταχύτητα 50 χλμ./ώρα ασκούν πίεση στο πίσω κάθισμα αντίστοιχη με περίπου 4 τόνους, με το δέσιμο των πίσω ζωνών συμβάλλει καθοριστικά στο να παραμείνουν τόσο τα καθίσματα όσο και οι αποσκευές στη θέση τους.
Πηγή: carandmotor.gr