Η ΠΟΕΣ εξέδωσε ανακοίνωση με τίτλο: «Εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και Σχολές Υπαξιωματικών».
Εν όψει των πανελλαδικών εξετάσεων, η ΠΟΕΣ απαιτεί την πλήρη αποσαφήνιση «περί του καθεστώτος που διέπει τις Ανώτατες Σχολές Μονίμων Υπαξιωματικών, δίχως μισόλογα και αοριστίες με πλήρη υιοθέτηση των προτάσεών της».
Παράλληλα θέτει ερωτήματα για «το πραγματικό καθεστώς που διέπει τις σχολές υπαξιωματικών» προς την υπουργό Παιδείας με την ελπίδα ότι αυτά θα απαντηθούν πριν την συμπλήρωση των μηχανογραφικών.
Τονίζει δε, ότι οι μαθητές της γ’ λυκείου «έχουν κάθε δικαίωμα να γνωρίζουν τι ακριβώς ισχύει στις στρατιωτικές σχολές υπαξιωματικών, οι οποίες σε καμία περίπτωση δεν είναι ισότιμες ούτε με τις αντίστοιχες σχολές αξιωματικών, ούτε με τα υπόλοιπα εκπαιδευτικά ιδρύματα της τριτοβάθμιας (ανώτατης) βαθμίδας εκπαίδευσης που συμπεριλαμβάνονται στο μηχανογραφικό δελτίο».
Η ανακοίνωση της ΠΟΕΣ
Κυρία Υπουργέ.
Κύριε Υπουργέ.
Βρισκόμαστε πλέον στην τελική ευθεία των πανελλαδικών εξετάσεων και διαπιστώνουμε μια, ομολογουμένως, ορατή αγωνία από πλευράς ΥΠΕΘΑ και Γενικών Επιτελείων ως προς το τι θα συμβεί με τις Στρατιωτικές Σχολές.
Κατά τους προηγούμενους μήνες ένα από τα θέματα που προκάλεσαν ιδιαίτερα μεγάλη αναστάτωση σχετιζόταν με το παρόν και το μέλλον των Σχολών Υπαξιωματικών των ΕΔ. Οι μαθητές της Γ’ Λυκείου δικαιούνται να γνωρίζουν τι πραγματικά ισχύει εν όψει των επιλογών που θα κληθούν να κάνουν για να καθορίσουν την υπόλοιπη ζωή τους.
Με το ν.5265/2026 υιοθετήθηκε μεν, η πάγια πρόταση της ΠΟΕΣ για πλήρη εξίσωση των ΑΣΕΙ με τα ΑΕΙ, με μία σειρά από στοχευμένων μέτρων που, μεταξύ άλλων, θέσπισαν ευθείες αντιστοιχίες ανάμεσα στις ειδικότητες των ΑΣΕΙ προς τα ΑΕΙ, με αποτέλεσμα να ρυθμίζεται και η εκκρεμότητα της πλήρους αποκατάστασης της επαγγελματικής ισοδυναμίας (επιπέδου 6) ανάμεσα στις δύο κατηγορίες. Ωστόσο, προς πολύ μεγάλη μας απογοήτευση επιβεβαιώθηκαν και όλες τις προβλέψεις μας ότι ταυτόχρονα θεσπιζόταν και η θεσμική καταβαράθρωση των Σχολών Υπαξιωματικών, στο πλαίσιο της ανεξήγητης προσπάθειας για περαιτέρω απαξίωσή τους, μέχρι τη συγχώνευση σε μία ή το οριστικό τους λουκέτο.
Ακόμα και σήμερα διακινούνται ανά διαστήματα πληροφορίες ότι οι Σχολές Υπαξιωματικών έχουν δήθεν ανωτατοποιηθεί, παρόλο που το αφήγημα που βασίζεται στον προαναφερθέντα νόμο έχει ήδη καταρρεύσει με σοβαρά επιχειρήματα. Εντούτοις, οι μαθητές που θα διαγωνιστούν προσεχώς δεν μπορούν να γνωρίζουν τι πραγματικά ισχύει και φοβούμαστε ότι κινδυνεύουν να εγκλωβιστούν σε έναν επαγγελματικό χώρο δίχως εργασιακά και ακαδημαϊκά δικαιώματα και δίχως ουσιαστική δυνατότητα διαφυγής. Η κατάσταση αυτή βεβαίως δεν είναι καινούρια, όπως δεν θα είναι καινούριο το φαινόμενο να χαθεί ένας (και πλέον) χρόνος κόπων και στερήσεων, σοβαρά έξοδα και, φυσικά, η ετήσια διαγωνιστική διαδικασία.
Στις πανελλαδικές εξετάσεις οι μαθητές της γ΄ λυκείου συμμετέχουν στην πλέον κρίσιμη διαδικασία που αφορά το μέλλον τους: την εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Θεσμικά υπεύθυνο για την τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι μόνο το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, το οποίο ομοίως ευθύνεται για την κατάρτιση του μηχανογραφικού δελτίου. Ωστόσο, έτσι όπως έχει διαμορφωθεί η κατάσταση, οι μαθητές καλούνται να επιλέξουν δίχως να το γνωρίζουν ανάμεσα σε Πανεπιστήμια της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (συμπεριλαμβανομένων των ΑΣΕΙ) και τις Στρατιωτικές Σχολές Υπαξιωματικών, οι οποίες (προφανώς μαζί με τις αντίστοιχες των Σωμάτων Ασφαλείας) είναι μια κατηγορία μόνες τους εκτός εκπαιδευτικής βαθμίδας τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
Ακόμα σοβαρότερα, το ΥΠΕΘΑ δεν μπορεί να κρύψει πλέον ούτε καν πίσω από φύλο συκής την πρόθεσή του να διατηρεί τις εν λόγω Σχολές σε μια υβριδική κατάσταση: αξιώνει να διατηρεί ως αποκλειστικά δικές του σχολές που να καλύπτουν αποκλειστικά τις ανάγκες των ΕΔ, με κατάταξη μέσω πανελλαδικών εξετάσεων χορηγώντας αναγνώριση επιπέδου μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης ακόμα και σήμερα, με επαγγελματικά δικαιώματα επιπέδου σχολής μαθητείας με ισχύ μόνο εντός των ΕΔ και άρνηση αναγνώρισης σε οποιοδήποτε επίπεδο εκτός, διατηρώντας τους στρατιωτικούς σε επαγγελματική ομηρία ως ανειδίκευτούς στον ευρύτερο εργασιακό κόσμο. Ως απόρροια τούτης της κατάστασης διαπιστώνουμε μια σειρά από σοβαρές ανακολουθίες που εγγίζουν τα όρια της παράνοιας:
- Αξιωματικοί (ΑΣΕΙ ή ΑΣΜΥ) είναι κυβερνήτες ή πρώτοι μηχανικοί πολεμικών πλοίων αλλά δεν μπορούν να είναι κυβερνήτες ή πρώτοι μηχανικοί πλοίων εκτός Πολεμικού Ναυτικού ελλείψει πιστοποίησης.
- Χειριστές και συντηρητές αεροσκαφών και ελικοπτέρων (ΑΣΕΙ και ΑΣΜΥ) μπορούν να επισκευάζουν και πετάνε με αεροσκάφη εκατομμυρίων, αλλά μόνο στις ΕΔ, ελλείψει πιστοποίησης.
- Τεχνικοί Ασφαλείας (εξ ΑΣΜΥ) μπορούν να ασκούν την ειδίκευση μόνο εντός των ΕΔ ως απόφοιτοι ΤΕΙ, διότι εκτός των ΕΔ από το νόμο λογίζονται απόφοιτοι δευτεροβάθμιας.
- Ηλεκτρολόγοι δύνανται να επισκευάζουν και ανακαινίζουν εγκαταστάσεις αλλά όχι να υπογράφουν ελλείψει πιστοποίησης, κλπ.
Ακόμα και εξοντωτικές αποζημιώσεις αξιώνονται διαχρονικά από το ΥΠΕΘΑ σε περίπτωση πρόωρης παραίτησης, όταν και στα δημόσια ΑΕΙ παρέρχεται (θεωρητικά τουλάχιστον) δωρεάν εκπαίδευση για την οποίαν ένα ΑΕΙ τίποτα δεν αξιώνει σε ενδεχόμενη επαγγελματική στροφή του φοιτητή ή αποφοίτου.
Εύλογα μπορεί να εκφραστεί, λοιπόν, η απορία: πώς μπορούν να συμπεριλαμβάνονται στο μηχανογραφικό δελτίο μαζί με τα ΑΕΙ, οι Σχολές Υπαξιωματικών («ΑΣΜΥ») που εκ του αποτελέσματος αποδεικνύεται ότι δεν συμπεριλαμβάνονται στην τριτοβάθμια βαθμίδα εκπαίδευσης
Την κρίσιμη αυτή λεπτομέρεια οι μαθητές την αγνοούν διότι απλούστατα έχουν την εσφαλμένη εντύπωση ότι όλες οι σχολές που εμπεριέχονται στο μηχανογραφικό είναι ισότιμες.
Η επαναλαμβανόμενη αυτή μεθόδευση οδηγεί κάθε χρόνο σε συστηματική παραπλάνηση των μαθητών που διαγωνίζονται, οι οποίοι ανακαλύπτουν κατόπιν εορτής και συνήθως αρκετά αργά τις δυσμενείς επιπτώσεις των επιλογών τους, εξ ου και οι αυξανόμενες παραιτήσεις ήδη από τις στρατιωτικές σχολές και ειδικά των Υπαξιωματικών.
Ήδη από την περίοδο που σχολιάζαμε το (ακόμα) νομοσχέδιο του «νέου Μεσαίωνα» στις ΕΔ, είχαμε τεκμηριώσει ότι για να υπάρξει ανωτατοποίηση των Σχολών Υπαξιωματικών θα έπρεπε να είχαν ληφθεί ακριβώς τα ίδια μέτρα που θεσπίστηκαν για τα ΑΣΕΙ, κάτι που αποφεύχθηκε σκοπίμως από το νομοθέτη.
Ως εκ τούτου η ανωτατοποίηση θεσπίστηκε μόνο σε επίπεδο μετονομασίας και έχει αντίστοιχη (μηδενική) αξία με την πάλαι ποτέ αναβάθμιση των σχολών σε ανωτέρα βαθμίδα εκπαίδευσης, μια περίοδο που ήδη δρομολογείτο η κατάργησή της διά της ενσωμάτωσής της στην ανωτάτη βαθμίδα εκπαίδευσης.
Το πραγματικό καθεστώς που διέπει τις «ΑΣΜΥ» αποδεικνύεται περαιτέρω, όχι μόνο από την εύλογη κίνηση να αφαιρεθεί από την τελική μορφή του προ ψήφισης κειμένου το επαγγελματικό «επίπεδο 6» που μνημονευόταν ρητώς (άρθρο 142 της δεύτερης «διαρροής»), μιας και αυτό δεν θα μπορούσε να ισχύει με τις συγκεκριμένες «μεταρρυθμίσεις», καθ’ όσον τα επαγγελματικά δικαιώματα είναι απόρροια της ακαδημαϊκής ισχύος του πτυχίου, η οποία εξακολουθεί να απουσιάζει.
Για τον ίδιο λόγο σε κανένα σημείο του ν.5265 δεν αναφέρεται η δυνατότητα των αποφοίτων «ΑΣΜΥ» για συμμετοχή σε μεταπτυχιακούς κύκλους σπουδών εκτός των ΕΔ, παρά μόνο «εσωτερικά» για, ξεκάθαρα, χρήση εντός των ΕΔ.
Τέτοιου είδους «παρενέργειες» είναι απόρροια του γεγονότος ότι, σε αντίθεση με όσα θεσπίστηκαν για τα ΑΣΕΙ, οι «ΑΣΜΥ» εξακολουθούν να μην υπάγονται έστω και κατ’ ελάχιστον στην αρμοδιότητα και εποπτεία του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.
Πως θα μπορούσε, συνεπώς, το πτυχίο τους, όσες φορές κι αν «αναβαθμιστεί» διά της μετονομασίας του από το ΥΠΕΘΑ, να μπορεί να έχει την οποιανδήποτε ισχύ έναντι των πτυχίων των Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης;
Αυτός είναι και ο πραγματικός λόγος που ο νομοθέτης δεν μπήκε καν στον κόπο να προβεί σε αντιστοίχιση με τις συναφείς ειδικότητες άλλων ΑΕΙ. Δίχως τη νομοθετική πρωτοβουλία του καθ’ ύλην αρμοδίου Υπουργείου Παιδείας αυτό δεν μπορεί να συμβεί.
Τίθεται, λοιπόν, ένας σοβαρός προβληματισμός: εφόσον οι «ΑΣΜΥ» (που, εικάζουμε ότι δεν εξαιρούνται από τις πρόνοιες του άρθρου 16 του Συντάγματος) εξακολουθούν να παραμένουν θεσμικά εκτός συναρμοδιότητάς και εποπτείας του Υπουργείου Παιδείας, προκύπτει το συμπέρασμα ότι οι Σχολές Υπαξιωματικών, όπως κι αν ονομάζονται εν τέλει, επιχειρείται να διατηρηθούν ως κοινές επαγγελματικές σχολές μαθητείας επιπέδου ΟΑΕΔ, αρμοδιότητας του ΥΠΕΘΑ για κάλυψη των δικών του αναγκών.
Εντούτοις, η πρόθεση αυτή αποκρύπτεται συστηματικά και σε πάγια βάση από τους υποψήφιους για τις στρατιωτικές σχολές, κάτι που αποδεικνύεται και από τους Κανονισμούς Λειτουργίας τους από τους οποίους απουσιάζει κάθε τέτοια ρητή αναφορά «αποκλειστικότητας».
Πως, όμως, μπορεί αυτό να συμβαίνει όταν οι Σχολές Υπαξιωματικών έχουν υπαχθεί ανεπιφύλακτα στο σύστημα πανελλαδικών εξετάσεων του Υπουργείου Παιδείας από το 1992 με το ν.1911/1990 (Α΄ 166), ο οποίος με το άρθρο τροποποίησε το ν.1351/1983 (Α΄ 56) για τις πανελλαδικές εξετάσεις;
Ειρήσθω εν παρόδω, υπενθυμίζουμε ότι ακόμα και τα ιδιωτικά Κολλέγια στα οποία το πτυχίο «αγοράζεται» με δίδακτρα (και «εισαγωγή» δίχως πανελλαδικές εξετάσεις) έχουν εξισωθεί σε ισότιμα με τα ΑΕΙ και με χορήγηση επαγγελματικών δικαιωμάτων επιπέδου 6. Οποία προσβολή σε όσους πέτυχαν στις πανελλαδικές εξετάσεις.
Κατόπιν των παραπάνω, σήμερα θα ζητήσουμε ξανά απλές απαντήσεις σε πολύ απλά ερωτήματα, τα οποία ευελπιστούμε ότι θα απαντηθούν πριν τις υποβολές των μηχανογραφικών δελτίων από τους μαθητές της γ’ λυκείου:
- Οι Σχολές Υπαξιωματικών τουλάχιστον από το 1992 κι έπειτα οπότε και εισήχθησαν στο σύστημα πανελλαδικών εξετάσεων, προστατεύονται από το άρθρο 16 του Συντάγματος;
- Από την στιγμή που πανελλαδικές εξετάσεις είναι θεσμική διαδικασία του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, είναι δυνατόν αρμόδιο για τον καθορισμό της ακαδημαϊκής ισχύος τους να είναι το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας; Σε ποιο θεσμικό πλαίσιο βασίζεται αυτή η δυνατότητα;
- Μπορεί να επιβεβαιώσει η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, ότι κατόπιν της ψήφισης του ν.5265/2026 του ΥΠΕΘΑ, οι απόφοιτοι των ΑΣΜΥ θα έχουν πτυχίο με ακαδημαϊκή ισχύ πτυχίου ΑΕΙ όπως ισχυρίζεται ο ΥΕΘΑ; Εν ολίγοις, οι «ΑΣΜΥ» είναι ισότιμες τα ΑΕΙ με όσα συνεπάγεται αυτό;
- Σε περίπτωση καταφατικής απάντησης στο προηγούμενο ερώτημα, η ισχύς του πτυχίου με αντίστοιχο ΑΕΙ θα θεωρείται αυτεπάγγελτη με την απονομή του, ή θα χρειάζεται διαδικασία για να χορηγηθεί; Σε μια τέτοια περίπτωση με βάση ποιες ειδικότητες ποιων Πανεπιστημίων και με ποια διαδικασία θα γίνεται αυτό;
- Οι ΑΣΣΥ (δηλαδή προ «ανωτατοποίησης») πέραν του γενικού όρου περί «ανωτέρας εκπαίδευσης» δεν οφείλουν να έχουν μια περαιτέρω κατηγοριοποίηση αντιστοιχίας έστω με τις αντίστοιχες σχολές του «επιπέδου 5» της μεταλυκειακής εκπαίδευσης ώστε να διαπιστωθεί τι είδους δικαιώματα έχουν σε σχέση με τους έτερους αποφοίτους; Λογίζονται, επί παραδείγματι, ως δημόσιες ΣΑΕΚ; Ως Επαγγελματικές Σχολές ή κάτι άλλο;
- Το 2001 η ανωτέρα εκπαίδευση έπαψε να υφίσταται με τη συγκεκριμένη μορφή της, υπό την έννοια ότι τα ΤΕΙ αφομοιώθηκαν από τα ΑΕΙ. Την ίδια χρονιά (λίγο πριν την ουσιαστική κατάργησή της) οι ΑΣΣΥ «αναβαθμίστηκαν» αναδρομικά σε ανωτέρα εκπαίδευση, στην οποίαν παρέμειναν και όσες σχολές δεν συγκαταλέγονταν στα ΤΕΙ. Ανεξάρτητα από το προηγούμενο ερώτημα ε΄, μπορεί η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού να μας γνωστοποιήσει ποια η ακριβής ακαδημαϊκή ισχύς του πτυχίου των ΑΣΣΥ: (α) προ του 1992, (β) από το 1992 έως το 2015 και (γ) από το 2016 οπότε και η φοίτηση έγινε 3ετής, μέχρι το 2026 οπότε και ξεκινάει η ισχύς του ν.5265);
- Εφόσον οι ΑΣΣΥ θεωρούνταν Σχολές «ανωτέρας βαθμίδας εκπαίδευσης», υφίσταται η δυνατότητα στους αποφοίτους τους με την παρακολούθηση επιπλέον μαθημάτων να αναβαθμίσουν τα πτυχία τους σε ΑΕΙ, όπως δηλαδή είχε συμβεί και με τους σπουδαστές των ΤΕΙ κατά το έτος της μεταρρύθμισης;
- Μπορούν οι συναρμόδιοι Υπουργοί να μας πληροφορήσουν πως είναι δυνατόν σχολές που υπάγονται στο σύστημα πανελλαδικών εξετάσεων να καθίσταται ισότιμες με επαγγελματικές σχολές μαθητείας ΟΑΕΔ, ΣΑΕΚ και λοιπές Σχολές εκτός πανελλαδικών εξετάσεων και ποιος είναι, εν πάση περιπτώσει ο τρόπος που διαφοροποιεί τους αποφοίτους ενός ΣΑΕΚ (δίχως πανελλαδικές εξετάσεις) με τους αποφοίτους μιας ΑΣΣΥ ή ΑΣΜΥ; Είναι συνταγματικώς ισότιμη η αντιμετώπιση των αποφοίτων των ΑΣΜΥ με τους αποφοίτους όλων των άλλων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων του μηχανογραφικού δελτίου;
- Μπορεί η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού να μας ενημερώσει εάν οι απόφοιτοι ΑΣΣΥ/ΑΣΜΥ ανεξαρτήτως έτους αποφοίτησης έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθούν μεταπτυχιακούς κύκλους σπουδών σε ΑΕΙ, ως επίσης να συμμετέχουν σε κατατακτήριες εξετάσεις ως απόφοιτοι τριτοβάθμιας βαθμίδας εκπαίδευσης και όχι για εγγραφή στο πρώτο έτος με όλα τα μαθήματα;
Υπενθυμίζουμε ότι η ΠΟΕΣ έχει υποβάλει κατ’ επανάληψη συγκεκριμένες, ρεαλιστικές προτάσεις για ανάληψη νομοθετικής πρωτοβουλίας για το σύνολο των προαναφερθεισών αδικιών, τις οποίες (προτάσεις) μπορούμε να θέσουμε εκ νέου υπόψιν σας.
Δεν είναι δυνατόν εν έτει 2026 με υποτιθέμενη διά βίου εκπαίδευση οι στρατιωτικοί να εξαιρούνται από κάθε θεσμική πρόνοια.
Απαιτούμε πλήρη, σαφή και ανεπιφύλακτη αναβάθμιση των «ΑΣΜΥ» σε Ανώτατα Στρατιωτικά Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, με αναδρομική δυνατότητα αναβάθμισης των πτυχίων τους και ξεκάθαρη αντιστοίχιση ειδικοτήτων με συναφείς ειδικότητες ΑΕΙ. Κούρασαν τα μισόλογα.
Παραμένουμε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε διευκρίνιση ή πληροφορία.
Οι κ.κ. βουλευτές της Βουλής των Ελλήνων, προς τις οποίες/τους οποίους κοινοποιείται το παρόν, παρακαλούνται για την ανάδειξη του θέματος, δια του κοινοβουλευτικού ελέγχου.
