Νέο ρόλο αποκτά η Δημοτική Αστυνομία, καθώς το θεσμικό πλαίσιο διευρύνει τις αρμοδιότητές της, προβλέποντας περισσότερες δυνατότητες ελέγχου στους δρόμους, χρήση νέου εξοπλισμού, αλλά και λειτουργία σε 24ωρη βάση, όπου υπάρχουν οι απαραίτητες προϋποθέσεις.
Οι αλλαγές αφορούν ένα ευρύ φάσμα καθηκόντων, από την παράνομη στάθμευση και την εφαρμογή του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας έως την ακινητοποίηση οχημάτων και τη σύλληψη παραβατών, στις περιπτώσεις που προβλέπει ο νόμος.
Όπως αναφέρει δημοσίευμα της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ», τις προσαρμογές που καλούνται να κάνουν οι δήμοι περιγράφει εγκύκλιος του υπουργού Εσωτερικών, Θοδωρή Λιβάνιου, η οποία αφορά την οργάνωση και τη λειτουργία των υπηρεσιών Δημοτικής Αστυνομίας.
Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να ενισχύσει την παρουσία της υπηρεσίας στην καθημερινότητα των πολιτών, δίνοντάς της περισσότερα εργαλεία για την αντιμετώπιση παραβάσεων. Ωστόσο, το κατά πόσο οι αλλαγές θα εφαρμοστούν στην πράξη εξαρτάται από τη στελέχωση των δημοτικών υπηρεσιών, την εκπαίδευση του προσωπικού και τη διαθεσιμότητα του απαραίτητου εξοπλισμού.
Τρεις βάρδιες και δυνατότητα λειτουργίας όλο το 24ωρο
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τη δυνατότητα λειτουργίας της Δημοτικής Αστυνομίας σε 24ωρη βάση, με τρεις βάρδιες. Με αυτόν τον τρόπο, οι δήμοι που διαθέτουν επαρκές προσωπικό και τις αναγκαίες επιχειρησιακές δυνατότητες θα μπορούν να ενισχύσουν την παρουσία των δημοτικών αστυνομικών σε διαφορετικές ώρες της ημέρας και της νύχτας.
Η ρύθμιση αποκτά ιδιαίτερη σημασία για περιοχές με αυξημένη κυκλοφορία, εμπορική δραστηριότητα και έντονες ανάγκες ελέγχου, όπου οι παραβάσεις δεν περιορίζονται μόνο στις πρωινές ώρες.
Παράλληλα, προβλέπεται αναβάθμιση του εξοπλισμού των δημοτικών αστυνομικών. Στα μέσα που θα μπορούν να χρησιμοποιούν περιλαμβάνονται αλεξίσφαιρα γιλέκα, χειροπέδες και αστυνομική ράβδος άμυνας, με στόχο την ενίσχυση της προστασίας τους κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει, επίσης, τη δυνατότητα άσκησης συγκεκριμένων αρμοδιοτήτων με την ιδιότητα και τις εξουσίες ειδικών ανακριτικών υπαλλήλων, όπου συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις. Στις δυνατότητες που περιγράφονται περιλαμβάνεται και η σύλληψη παραβατών, σύμφωνα με όσα ορίζει η νομοθεσία.
Επιπλέον, ενισχύεται η ποινική προστασία των δημοτικών αστυνομικών απέναντι σε περιστατικά βίας και απείθειας που σημειώνονται κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.
Οι αλλαγές διευρύνουν αισθητά το αντικείμενο της υπηρεσίας, η οποία μέχρι σήμερα ήταν κυρίως συνδεδεμένη με την ελεγχόμενη στάθμευση, την εφαρμογή των δημοτικών κανονισμών και την αντιμετώπιση παραβάσεων που επηρεάζουν την καθημερινότητα στις πόλεις.
Πόσοι δημοτικοί αστυνομικοί υπηρετούν στην Αθήνα και πόσοι στην Αργυρούπολη
Η διεύρυνση των αρμοδιοτήτων φέρνει στο προσκήνιο το ζήτημα της επάρκειας του προσωπικού, καθώς οι δυνατότητες κάθε δήμου διαφέρουν σημαντικά. Τα στοιχεία που αναφέρονται στην εγκύκλιο του υπουργείου Εσωτερικών καταγράφουν μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ δήμων ως προς τον αριθμό των δημοτικών αστυνομικών που υπηρετούν.
Στον Δήμο Αθηναίων υπηρετούν 522 δημοτικοί αστυνομικοί, σύμφωνα με τα στοιχεία του Συστήματος Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού. Ο αριθμός αυτός είναι υψηλότερος από το επίπεδο των 322 ατόμων που προκύπτει από τον υπολογισμό της ελάχιστης επάρκειας με βάση τον πληθυσμό.
Η συγκεκριμένη εκτίμηση προκύπτει από τη διαίρεση του μόνιμου πληθυσμού διά του 2.000. Για την Αθήνα, με πληθυσμό 643.452 κατοίκων, ο υπολογισμός αντιστοιχεί σε περίπου 322 δημοτικούς αστυνομικούς.
Διαφορετική είναι η εικόνα στον Δήμο Ελληνικού – Αργυρούπολης, όπου καταγράφεται σημαντική απόκλιση μεταξύ του αριθμού που υπηρετεί σήμερα και του πληθυσμιακού δείκτη αναφοράς.
Για πληθυσμό 50.027 κατοίκων, η ελάχιστη επάρκεια υπολογίζεται σε 30 δημοτικούς αστυνομικούς, ενώ στον δήμο υπηρετούν μόλις οκτώ.
Η διαφορά αυτή αναδεικνύει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν δήμοι με περιορισμένο προσωπικό, οι οποίοι καλούνται να ανταποκριθούν σε περισσότερες αρμοδιότητες και ενδεχομένως σε διευρυμένο ωράριο λειτουργίας.
Τι αλλάζει στην κατανομή των αρμοδιοτήτων από τους δήμους
Το νέο θεσμικό πλαίσιο δίνει στα δημοτικά συμβούλια τη δυνατότητα να προσαρμόζουν την κατανομή των αρμοδιοτήτων μεταξύ των υπηρεσιών τους, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής.
Οι σχετικές αποφάσεις θα λαμβάνονται με την προβλεπόμενη αυξημένη πλειοψηφία, ώστε να καθορίζεται ο τρόπος με τον οποίο θα οργανώνονται οι υπηρεσίες και θα αξιοποιείται το διαθέσιμο ανθρώπινο δυναμικό.
Παράλληλα, δήμοι που δεν διαθέτουν δική τους Δημοτική Αστυνομία θα μπορούν να συνεργάζονται με άλλους δήμους μέσω διαδημοτικών συμβάσεων.
Για τη μεταβατική περίοδο έως το 2027 προβλέπεται, υπό τις προϋποθέσεις που ορίζει το θεσμικό πλαίσιο, η προσωρινή ανάθεση σχετικών καθηκόντων και σε άλλους δημοτικούς υπαλλήλους. Με αυτόν τον τρόπο δίνεται στους δήμους ένα επιπλέον εργαλείο για την κάλυψη αναγκών, χωρίς να παρακάμπτονται οι προϋποθέσεις που ισχύουν για την άσκηση των συγκεκριμένων αρμοδιοτήτων.
Τι σχεδιάζει ο Δήμος Ελληνικού – Αργυρούπολης
Τις δυνατότητες που προσφέρουν οι νέες ρυθμίσεις εξετάζουν ήδη οι δήμοι, αναζητώντας τρόπους να οργανώσουν αποτελεσματικότερα τις υπηρεσίες τους, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου υπάρχουν ελλείψεις προσωπικού.
Όπως αναφέρει στα «ΝΕΑ» ο δήμαρχος Ελληνικού – Αργυρούπολης, Γιάννης Κωνσταντάτος, εξετάζει το ενδεχόμενο διαφορετικής κατανομής ορισμένων καθηκόντων, προκειμένου να αξιοποιηθεί καλύτερα το διαθέσιμο ανθρώπινο δυναμικό.
«Θα δω πώς μπορώ να ενισχύσω τη Δημοτική Αστυνομία, ενδεχομένως δίνοντας την επιβολή προστίμων σε διοικητικούς υπαλλήλους και αφήνοντας την περιφρούρηση σε δημοτικούς αστυνομικούς, οι οποίοι ωστόσο, προκειμένου να έχουν αυτές τις νέες αρμοδιότητες, θα πρέπει να περνούν από την απαιτούμενη εκπαίδευση», σημειώνει.
Η προσέγγιση αυτή αναδεικνύει ένα από τα βασικά ζητήματα που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι δήμοι: πώς θα ανταποκριθούν στις αυξημένες απαιτήσεις χωρίς να επιβαρύνουν δυσανάλογα τις ήδη υποστελεχωμένες υπηρεσίες τους.
Το στοίχημα της εφαρμογής στην καθημερινότητα
Παρά τις νέες δυνατότητες που προβλέπονται, η αποτελεσματικότητα των αλλαγών δεν θεωρείται δεδομένη. Η δυνατότητα λειτουργίας σε τρεις βάρδιες, η χρήση πρόσθετου εξοπλισμού και η ανάληψη πιο απαιτητικών καθηκόντων προϋποθέτουν επαρκή αριθμό εργαζομένων, κατάλληλη εκπαίδευση και σαφείς διαδικασίες για την άσκηση των αρμοδιοτήτων.
Ταυτόχρονα, η συνεργασία μεταξύ των δημοτικών υπηρεσιών και ο συντονισμός με τις αρμόδιες Αρχές θα αποτελέσουν κρίσιμους παράγοντες για την εφαρμογή του νέου πλαισίου.
Οι αλλαγές φιλοδοξούν να αναβαθμίσουν τον ρόλο της Δημοτικής Αστυνομίας, διευρύνοντας τις δυνατότητές της απέναντι στις παραβάσεις και ενισχύοντας την παρουσία της στους δρόμους. Το κατά πόσο, όμως, θα υπάρξει ουσιαστική διαφορά στην καθημερινότητα των πολιτών θα εξαρτηθεί από την ετοιμότητα κάθε δήμου να εφαρμόσει τις προβλέψεις με το αναγκαίο προσωπικό, την κατάλληλη εκπαίδευση και τον απαιτούμενο εξοπλισμό.
