Η νέα δημοσκόπηση βάζει φωτιά στο πολιτικό σκηνικό – Ο πρώην πρωθυπουργός εμφανίζει δυναμική διψήφιου ποσοστού πριν καν ανακοινώσει κόμμα, ο Τσίπρας δεν «κλειδώνει» τη δεύτερη Κυριακή και οι πολίτες ζητούν κυβέρνηση από την πρώτη κάλπη
Γράφει ο Αρχικοριός
Το μεγάλο πολιτικό εύρημα της πρώτης δημοσκόπησης μετά τις διακοπές δεν είναι απλώς ποιος ανεβαίνει και ποιος πέφτει. Είναι το γεγονός ότι ο Αντώνης Σαμαράς εμφανίζει δυναμική που μπορεί να φτάσει ακόμη και σε διψήφιο ποσοστό, χωρίς καν να έχει δημιουργήσει κόμμα. Και αυτό από μόνο του αρκεί για να χτυπήσουν καμπανάκια στο Μέγαρο Μαξίμου.
Η νέα μέτρηση της Interview, όπως παρουσιάζεται στο δημοσίευμα του iEidiseis, καταγράφει ένα πολιτικό σκηνικό πολύ πιο ρευστό απ’ όσο θα περίμενε κανείς. Η Νέα Δημοκρατία παραμένει στην πρώτη θέση, όμως δεν δείχνει να αποκτά την απόσταση ασφαλείας που θα ήθελε η κυβέρνηση.
Την ίδια στιγμή, τα υπό δημιουργία πολιτικά σχήματα γύρω από πρόσωπα που βρίσκονται εκτός της σημερινής κομματικής γεωγραφίας δημιουργούν νέες δεξαμενές ψηφοφόρων.
Και μέσα σε αυτή την εικόνα, ο Σαμαράς είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον κομμάτι του παζλ.
Ο Σαμαράς από 12 μέχρι 20% ανησυχεί το Μαξίμου
Το 12% για ένα ενδεχόμενο κόμμα Σαμαρά δεν είναι ένα ακόμη δημοσκοπικό νούμερο.
Είναι μήνυμα.
Γιατί μιλάμε για έναν πολιτικό που δεν έχει κόμμα, δεν έχει ψηφοδέλτια, δεν έχει οργανωμένο εκλογικό μηχανισμό και δεν έχει παρουσιάσει ακόμη ολοκληρωμένο πολιτικό πρόγραμμα. Κι όμως, η δημοσκοπική του δυναμική κινείται ήδη σε επίπεδα που, αν μεταφράζονταν σε πραγματική εκλογική επίδοση, θα άλλαζαν δραστικά τον εκλογικό χάρτη.
Πρόσφατη μέτρηση της Interview είχε επίσης καταγράψει θετική προδιάθεση 12% για ενδεχόμενο νέο κόμμα υπό τον Αντώνη Σαμαρά, συν ένα 8% που δηλώνει έστω και λίγο ότι μπορεί να τον ψήφιζε.
Αυτό είναι που προκαλεί τον μεγαλύτερο πονοκέφαλο στη Νέα Δημοκρατία.
Δεν είναι μόνο το πόσο μπορεί να πάρει ο Σαμαράς. Είναι από πού μπορεί να πάρει.
Ένα κόμμα με διψήφια δυναμική υπό τον πρώην πρωθυπουργό θα μπορούσε να λειτουργήσει ως μαγνήτης για ψηφοφόρους της δεξιάς και της κεντροδεξιάς που σήμερα αισθάνονται πολιτικά «άστεγοι», αλλά και για πρόσωπα που θέλουν να στείλουν μήνυμα στην κυβέρνηση χωρίς να στραφούν προς την παραδοσιακή αντιπολίτευση.
Και εδώ βρίσκεται η μεγάλη παγίδα για το Μαξίμου: Ένα κόμμα Σαμαρά δεν χρειάζεται να κερδίσει τις εκλογές για να προκαλέσει ανατροπές. Αρκεί να κόψει κρίσιμες μονάδες από τη Νέα Δημοκρατία.
Με άλλα λόγια, το ερώτημα δεν είναι μόνο «πόσο θα πάρει ο Σαμαράς;». Το πραγματικό ερώτημα είναι «πόσο θα κοστίσει στη Νέα Δημοκρατία;».
Το 12% χωρίς καν να υπάρχει κόμμα
Αυτό ίσως είναι και το πιο εντυπωσιακό στοιχείο.
Στην πολιτική, ένα κόμμα χρειάζεται χρόνο για να οργανωθεί, να αποκτήσει πρόσωπα, να παρουσιάσει πρόγραμμα, να συγκροτήσει μηχανισμό και να πείσει ότι μπορεί να κυβερνήσει.
Ο Σαμαράς, στην παρούσα φάση, δεν έχει κάνει τίποτα από αυτά σε επίπεδο νέου κόμματος.
Κι όμως, η δημοσκοπική συζήτηση γύρω από το όνομά του έχει ήδη φτάσει σε διψήφιο επίπεδο.
Αυτό σημαίνει ότι το πρόσωπο προηγείται του κόμματος.
Και αυτή είναι μία από τις πιο επικίνδυνες καταστάσεις για ένα κυβερνών κόμμα: όταν ένας πρώην αρχηγός μπορεί να δημιουργεί πολιτικό ρεύμα πριν ακόμη βάλει επίσημα μπροστά τη μηχανή.
Ο Τσίπρας δεν έχει «κλειδώσει» τη δεύτερη Κυριακή
Το δεύτερο μεγάλο μήνυμα της μέτρησης αφορά τον Αλέξη Τσίπρα.
Η εικόνα που είχε καλλιεργηθεί το προηγούμενο διάστημα –ότι δηλαδή ένα νέο κόμμα υπό τον πρώην πρωθυπουργό θα μπορούσε σχεδόν αυτόματα να αποτελέσει τον βασικό αντίπαλο της Νέας Δημοκρατίας– χρειάζεται πλέον περισσότερη προσοχή.
Ο Τσίπρας μπορεί να εμφανίζεται ισχυρός σε συγκεκριμένες μετρήσεις και να διαθέτει αναγνωρισιμότητα και πολιτικό κεφάλαιο. Αυτό όμως δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχει εξασφαλίσει τη δεύτερη Κυριακή.
Και αυτό είναι κρίσιμο.
Γιατί άλλο η δημοσκοπική καταγραφή μιας νέας πολιτικής προσπάθειας και άλλο η δυνατότητα να συγκροτήσει ένα πλειοψηφικό ρεύμα που θα μπορεί να διεκδικήσει την πρωτιά.
Σε πρόσφατες μετρήσεις της Interview, το υπό δημιουργία κόμμα του Αλέξη Τσίπρα έχει εμφανιστεί στη δεύτερη θέση, αλλά με σημαντική απόσταση από τη Νέα Δημοκρατία.
Άρα, η μάχη για τη δεύτερη Κυριακή δεν είναι τελειωμένη υπόθεση.
Και κυρίως: δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι ο δεύτερος της πρώτης κάλπης θα είναι ο τελικός αντίπαλος της Νέας Δημοκρατίας.
Οι πολίτες δεν θέλουν περιπέτεια μετά την κάλπη
Και εδώ βρίσκεται ένα ακόμη πολύ σημαντικό εύρημα.
Ο κόσμος δείχνει να θέλει λύση από την πρώτη κάλπη.
Σε πρόσφατη δημοσκόπηση της Interview, σχεδόν ένας στους δύο πολίτες δήλωσε υπέρ μιας αυτοδύναμης κυβέρνησης, ενώ το υπόλοιπο περίπου μισό τάχθηκε υπέρ κυβέρνησης συνεργασίας.
Το μήνυμα είναι καθαρό:
Οι ψηφοφόροι δεν θέλουν πολιτικό χάος την επόμενη ημέρα των εκλογών.
Θέλουν να ξέρουν ποιος κυβερνά.
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι όλοι θέλουν αυτοδυναμία. Σημαίνει όμως ότι υπάρχει ισχυρή ανάγκη για κυβερνησιμότητα, σταθερότητα και καθαρό αποτέλεσμα.
Και αυτό μπορεί να επηρεάσει αποφασιστικά τη στρατηγική της κάλπης.
Γιατί ένας ψηφοφόρος μπορεί να σκέφτεται διαφορετικά όταν ψηφίζει για να «στείλει μήνυμα» και διαφορετικά όταν συνειδητοποιεί ότι η ψήφος του μπορεί να οδηγήσει σε δεύτερη ή ακόμη και τρίτη εκλογική αναμέτρηση.
Το ΠΑΣΟΚ και η Κεντροαριστερά που δεν είναι τόσο… Αριστερά
Και κάπου εδώ βρίσκεται ένα ακόμη εύρημα που δεν πρέπει να περάσει απαρατήρητο.
Από τους ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ, σύμφωνα με τα στοιχεία που αναδεικνύονται από τη συγκεκριμένη συζήτηση, μόλις περίπου 9% αυτοτοποθετούνται στην Αριστερά.
Οι υπόλοιποι κινούνται κυρίως στον χώρο του Κέντρου και της Κεντροαριστεράς.
Αυτό έχει τεράστια πολιτική σημασία.
Γιατί το ΠΑΣΟΚ δεν έχει απέναντί του μια εκλογική βάση που μπορεί εύκολα να μετακινηθεί συνολικά προς ένα καθαρά αριστερό κόμμα.
Η μεγάλη δεξαμενή του είναι ο κεντρώος ψηφοφόρος.
Και αυτός ο ψηφοφόρος μπορεί να γίνει το μεγάλο μήλον της έριδος των επόμενων εκλογών.
Ο Τσίπρας θα θέλει να τον κερδίσει.
Το ΠΑΣΟΚ θα προσπαθήσει να τον κρατήσει.
Η Νέα Δημοκρατία θα επιδιώξει να μην τον χάσει.
Και, από την άλλη πλευρά, ένας Σαμαράς θα επιχειρήσει να συσπειρώσει το δικό του ακροατήριο, κυρίως από τον χώρο της δεξιάς και της κεντροδεξιάς.
Η μάχη δεν θα είναι μόνο Αριστερά – Δεξιά
Αυτό ίσως είναι και το βασικό πολιτικό συμπέρασμα.
Η επόμενη εκλογική αναμέτρηση δεν φαίνεται να διαμορφώνεται αποκλειστικά στον άξονα «Νέα Δημοκρατία απέναντι στην Αριστερά».
Η μάχη θα δοθεί στο Κέντρο.
Εκεί όπου βρίσκεται ένα μεγάλο κομμάτι του εκλογικού σώματος.
Και γι’ αυτό το ΠΑΣΟΚ βρίσκεται μπροστά σε ένα δύσκολο σταυροδρόμι. Αν κινηθεί υπερβολικά προς τα αριστερά, κινδυνεύει να χάσει κεντρώους ψηφοφόρους. Αν επιχειρήσει να καταλάβει τον χώρο του Κέντρου, θα βρεθεί αντιμέτωπο ταυτόχρονα με τη Νέα Δημοκρατία και με ένα πιθανό νέο κόμμα Τσίπρα.
Η πολιτική εξίσωση γίνεται ακόμη δυσκολότερη εάν μπει στο παιχνίδι και ένας ισχυρός Σαμαράς.
Το Μαξίμου κοιτάζει το 12% – Αλλά και την πηγή του
Στο κυβερνητικό στρατόπεδο γνωρίζουν καλά ότι οι δημοσκοπήσεις είναι φωτογραφίες της στιγμής.
Γνωρίζουν όμως επίσης ότι όταν ένα πρόσωπο χωρίς κόμμα καταγράφει τέτοια δυναμική, δεν μπορείς να κάνεις ότι δεν βλέπεις τη φωτογραφία.
Το 12% δεν είναι εκλογικό αποτέλεσμα.
Είναι όμως μια προειδοποίηση.
Και η μεγαλύτερη αγωνία δεν είναι εάν ο Σαμαράς θα φτάσει τελικά στο 12% στην κάλπη.
Είναι εάν αυτή η δυναμική μπορεί να παγιωθεί, να οργανωθεί και να μετατραπεί σε πραγματικό πολιτικό κόμμα.
Γιατί τότε το παιχνίδι αλλάζει.
Η μεγάλη εξίσωση της επόμενης κάλπης
Αν βάλει κανείς όλα τα κομμάτια του παζλ στο τραπέζι, η εικόνα γίνεται πολύ ενδιαφέρουσα:
- Νέα Δημοκρατία: παραμένει πρώτη, αλλά πρέπει να προστατεύσει την εκλογική της βάση.
- Σαμαράς: εμφανίζει εντυπωσιακή δυναμική χωρίς καν να έχει κόμμα – και αυτό είναι το μεγάλο εύρημα.
- Τσίπρας: έχει πολιτικό χώρο να κινηθεί, αλλά δεν έχει αποδείξει ακόμη ότι μπορεί να «κλειδώσει» τη δεύτερη Κυριακή.
- ΠΑΣΟΚ: διαθέτει σημαντική κεντρώα και κεντροαριστερή βάση, αλλά αντιμετωπίζει ανταγωνισμό από πολλές πλευρές.
- Ψηφοφόροι: θέλουν αποτέλεσμα και κυβέρνηση, όχι παρατεταμένη πολιτική εκκρεμότητα.
Και μέσα σε όλα αυτά υπάρχει ένας κοινός παρονομαστής: το Κέντρο θα κρίνει πολλά.
Το πραγματικό καμπανάκι
Η δημοσκόπηση δεν λέει ότι ο Σαμαράς έχει ήδη 12% στην κάλπη.
Λέει κάτι ίσως πιο ενδιαφέρον:
Ότι υπάρχει σήμερα μια δεξαμενή ψηφοφόρων έτοιμη να ακούσει την πρόταση ενός νέου πολιτικού φορέα υπό τον πρώην πρωθυπουργό.
Και αυτό συμβαίνει πριν ακόμη υπάρξει κόμμα.
Αν ο Σαμαράς αποφασίσει τελικά να κάνει το βήμα, τότε η σημερινή δημοσκοπική ένδειξη θα μετατραπεί σε πραγματική εκλογική δοκιμασία.
Μέχρι τότε, το 12% είναι ένα μεγάλο πολιτικό καμπανάκι.
Και για το Μαξίμου, ίσως το πιο ενοχλητικό στοιχείο της νέας μέτρησης δεν είναι ότι υπάρχει ένας ακόμη πολιτικός αντίπαλος.
Είναι ότι ο αντίπαλος αυτός εμφανίζει διψήφια δυναμική πριν καν αποκτήσει κόμμα.
Αυτό, στην πολιτική, είναι κάτι που δύσκολα μπορεί να περάσει απαρατήρητο.
