Στις 15 Οκτωβρίου ξεκινά η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης, με την κυβέρνηση να σχεδιάζει νέες παρεμβάσεις για το κόστος των καυσίμων και της θέρμανσης.
Οι ανακοινώσεις αναμένονται την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, ενώ παράλληλα η Αθήνα επιδιώκει μεγαλύτερη ευρωπαϊκή ευελιξία για πρόσθετα μέτρα υπέρ νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Η έγκριση της ενεργειακής ρήτρας διαφυγής αποτελεί ήδη συμφωνημένο βήμα, όμως το σημερινό της περιεχόμενο αφορά επενδύσεις και δεν καλύπτει επιδοτήσεις στις τιμές των καυσίμων.
Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στην παρέμβαση για το πετρέλαιο θέρμανσης, στην ενίσχυση του επιδόματος και στις αποφάσεις για το ντίζελ κίνησης μετά το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου.
Η πρόσθετη κρατική στήριξη στη βενζίνη παραμένει ενδεχόμενο που συνδέεται με την εξασφάλιση επιπλέον δημοσιονομικού περιθωρίου.
Πετρέλαιο θέρμανσης: Τι ισχύει ήδη στην αντλία
Για το πετρέλαιο κίνησης υπάρχει συγκεκριμένη, ανακοινωμένη ενίσχυση: από την 1η έως τις 15 Οκτωβρίου η κρατική επιδότηση στο δίκτυο διαμορφώνεται στα 15 λεπτά ανά λίτρο, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, έναντι 10 λεπτών προηγουμένως.
Το δημοσιονομικό κόστος αυτού του δεκαπενθημέρου έχει υπολογιστεί σε 20 εκατ. ευρώ.
Στην κρατική παρέμβαση προστίθεται έκπτωση των διυλιστηρίων ύψους 5 λεπτών ανά λίτρο, με τη συνολική ελάφρυνση για το ντίζελ να φτάνει τα 20 λεπτά.
Στην αμόλυβδη, η κυβερνητική ανακοίνωση καταγράφει έκπτωση των διυλιστηρίων 10 λεπτών ανά λίτρο, χωρίς αντίστοιχη νέα κρατική επιδότηση. Τα ποσά αυτά περιγράφουν την υφιστάμενη παρέμβαση και δεν αποτελούν πρόσθετη μείωση που έχει ανακοινωθεί για τις επόμενες ημέρες.
Το ύψος της στήριξης για την επόμενη περίοδο θα γνωστοποιηθεί με τις νέες ανακοινώσεις. Η κυβέρνηση έχει συνδέσει τη συχνή επανεξέταση των μέτρων με τις μεγάλες διακυμάνσεις στις διεθνείς τιμές.
Η έναρξη της διάθεσης στις 15 Οκτωβρίου δίνει ιδιαίτερο βάρος στο επικείμενο πακέτο. Επιδιώκεται η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης να παραμείνει κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο, με δυνατότητα συμπληρωματικής έκπτωσης από τα διυλιστήρια. Πρόκειται για αναφερόμενο κυβερνητικό στόχο και όχι για θεσπισμένη ανώτατη τιμή πώλησης.
Οι εκτιμήσεις για τιμή εκκίνησης βρίσκονται κοντά στα 1,60 ευρώ, αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο προσέγγισης των 1,50 ευρώ. Οι προβλέψεις αυτές εξαρτώνται από τις τελικές παρεμβάσεις και τη διεθνή αγορά.
Στο επίδομα θέρμανσης, ο Νίκος Ρωμανός, διευθυντής Ψηφιακής Επικοινωνίας του πρωθυπουργού, προανήγγειλε μέσω του ΕΡΤnews αύξηση της ενίσχυσης και διεύρυνση των δικαιούχων.
Ωστόσο, παραμένουν προς ανακοίνωση το ύψος της αύξησης, τα νέα όρια και οι όροι ένταξης. Δεν έχει ακόμη τεκμηριωθεί συγκεκριμένο ποσό πρόσθετου επιδόματος για κάθε οικογένεια.
Η επιδότηση στην τιμή του πετρελαίου και το επίδομα αποτελούν διαφορετικές μορφές στήριξης: η πρώτη μειώνει το κόστος αγοράς, ενώ το δεύτερο χορηγείται σε δικαιούχους με συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Η πλατφόρμα myΘέρμανση της ΑΑΔΕ καλύπτει αιτήσεις για πετρέλαιο, άλλα καύσιμα και ηλεκτρική ενέργεια. Οι προθεσμίες του προηγούμενου κύκλου που εμφανίζονται εκεί δεν συνιστούν χρονοδιάγραμμα αιτήσεων για τον νέο χειμώνα.
Πετρέλαιο θέρμανσης: Τι εγκρίθηκε για τις επενδύσεις του 1 δισ. ευρώ
Στις 9 Οκτωβρίου, το Ecofin ενέκρινε την επέκταση της εφαρμογής της ελληνικής εθνικής ρήτρας διαφυγής σε μέτρα ενεργειακής ανθεκτικότητας.
Το ευρωπαϊκό πλαίσιο επιτρέπει πρόσθετη ευελιξία έως 0,3% του ΑΕΠ ετησίως για την περίοδο 2026-2028, με σωρευτικό όριο 0,6% του ΑΕΠ. Στόχος είναι η ενίσχυση του ενεργειακού συστήματος και η μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.
Όπως καταγράφει το Euronews, επικαλούμενο το ελληνικό υπουργείο Οικονομικών, οι σχεδιαζόμενες επενδύσεις προσεγγίζουν το 1 δισ. ευρώ έως το 2028 και χρηματοδοτούνται από εθνικούς πόρους.
Πρόκειται επομένως για δυνατότητα πραγματοποίησης δαπανών πέρα από το συγκεκριμένο ευρωπαϊκό όριο, όχι για νέα κοινοτική επιχορήγηση. Οι δαπάνες εξακολουθούν να προσμετρώνται στο πρωτογενές αποτέλεσμα και στο δημόσιο χρέος.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται 200 εκατ. ευρώ για μπαταρίες σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, 200 εκατ. για αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες για 100.000 δικαιούχους και ακόμη 50 εκατ. για παρεμβάσεις σε 10.000 δικαιούχους στη Δυτική Μακεδονία και στη Μεγαλόπολη. Προβλέπονται επίσης ενεργειακές αναβαθμίσεις δημόσιων κτιρίων και σχολείων, καθώς και έργα στις μεταφορές.
Πετρέλαιο θέρμανσης: Τα 400 εκατ. ευρώ και η διαπραγμάτευση στις Βρυξέλλες
Για τις άμεσες παρεμβάσεις, το δημοσιονομικό περιθώριο ανέρχεται έως τα 400 εκατ. ευρώ για το 2026 και το 2027, ενώ οι προγραμματισμένες δαπάνες βρίσκονται κοντά στα ευρωπαϊκά όρια. Το ποσό αυτό αφορά δυνατότητα χρηματοδότησης πρόσθετων μέτρων και δεν σημαίνει ότι έχουν ήδη εγκριθεί ή καταβληθεί όλες οι επιδοτήσεις.
Η προβλεπόμενη εφεδρεία ανέρχεται σε 200 εκατ. ευρώ για το τέλος του 2026 και άλλα 200 εκατ. για το πρώτο τρίμηνο του 2027.
Η Αθήνα θα επιχειρήσει να εξασφαλίσει δυνατότητα αξιοποίησης μέρους της ενεργειακής ευελιξίας και για άμεση στήριξη. Μεγαλύτερες ενισχύσεις στα καύσιμα παραμένουν υπό διαπραγμάτευση.
Οι ευρωπαϊκές αντιστάσεις είναι ήδη ορατές. Το Reuters μετέδωσε ότι η Επιτροπή αντιμετώπισε αρνητικά τα αιτήματα Ελλάδας και Ιταλίας για ευρύτερη δημοσιονομική χαλάρωση.
Ο Βάλντις Ντομπρόβσκις επικαλέστηκε την ανάγκη αξιοπιστίας των κανόνων. Το ελληνικό αίτημα αφορά την εξαίρεση προσωρινών μέτρων στήριξης από το ανώτατο όριο καθαρών δαπανών.
Στη Σύνοδο Κορυφής της 15ης και 16ης Οκτωβρίου οι ενεργειακές τιμές βρίσκονται στην επίσημη ατζέντα. Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, οι ηγέτες θα συζητήσουν κατευθύνσεις για προσωρινά και στοχευμένα μέτρα ανακούφισης πολιτών και επιχειρήσεων.
Αυτό δημιουργεί πεδίο διαπραγμάτευσης, χωρίς να προεξοφλεί αποδοχή του ελληνικού αιτήματος. Οι ανακοινώσεις της 14ης Οκτωβρίου προηγούνται της Συνόδου.
Τυχόν επιπλέον ευρωπαϊκή ευελιξία θα αφορά τη δυνατότητα επόμενων παρεμβάσεων.
