Το τοπίο γύρω από τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας παραμένει σύνθετο, κινούμενο ανάμεσα στις μεταβατικές διατάξεις του παρελθόντος και τους αυστηρούς κανόνες των μνημονιακών νόμων.
Το καθεστώς του ν. 3865/2010
Με βάση τον ν. 3865/2010, η θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος για τους ενστόλους γινόταν υπό σαφείς όρους:
- Είτε με τη συμπλήρωση 40 συνταξιοδοτικών ετών ασφάλισης (συμπεριλαμβανομένης της γνωστής μάχιμης πενταετίας).
- Είτε με τη συμπλήρωση του 60ού έτους της ηλικίας.
Συνταξιοδοτικό: Η ανατροπή με τον ν. 4387/2016
Τα δεδομένα άλλαξαν ριζικά με τον ν. 4387/2016 (Νόμος Κατρούγκαλου).
Ως συνέχεια της μνημονιακής ασφαλιστικής νομοθεσίας που προέβλεπε ότι μετά το 2011 όλοι εντάσσονται συνταξιοδοτικά στο πρώην ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, απαιτείται πλέον για όλους ανεξαιρέτως που μπήκαν στην αγορά εργασίας μετά την 1η Ιανουαρίου 2011 (συμπεριλαμβανομένων των ενστόλων) η συμπλήρωση του 62ου έτους της ηλικίας, ασχέτως των ετών ασφάλισης που διαθέτουν.
Η ιδιαιτερότητα και το επιχείρημα της εξαίρεσης
Τα Σώματα Ασφαλείας (Αστυνομία, Λιμενικό, Πυροσβεστική) και οι Ένοπλες Δυνάμεις πρέπει να εξαιρεθούν με μελλοντική ασφαλιστική τροπολογία.
Βασικοί λόγοι εξαίρεσης:
- Η στράτευση και η κατάταξη γίνονται σε πολύ νεαρή ηλικία (συχνά μέσω πανελλαδικών εξετάσεων).
- Υπάρχει έντονη επικινδυνότητα, ιδιαιτερότητα και ανθυγιεινός χαρακτήρας εργασίας.
- Η υπηρεσία παρέχεται σε εξαήμερη εβδομαδιαία βάση και όχι σε πενθήμερη.
Η πραγματικότητα της αυτεπάγγελτης αποστρατείας
Κάθε Σώμα και οι Ένοπλες Δυνάμεις διαθέτουν αυστηρά, θεσμοθετημένα ανώτατα όρια ηλικίας ανά βαθμό, μετά τα οποία τα στελέχη οδηγούνται υποχρεωτικά σε αυτεπάγγελτη αποστρατεία.
Αυτό σημαίνει ότι η αποστρατεία συνεπάγεται και αυτόματη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος.
Συνεπώς, το οριζόντιο όριο των 62 ετών του ν. 4387/2016 είναι πρακτικά ανεφάρμοστο για τα στελέχη, καθιστώντας βέβαιη τη μελλοντική νομοθετική προσαρμογή υπέρ των ασφαλισμένων μετά το 2011.
Ποια συγκεκριμένη κατηγορία ετών κατάταξης (πριν ή μετά το 2011) σας απασχολεί περισσότερο σχετικά με τον υπολογισμό της σύνταξής σας;
Η επόμενη ημέρα
Η ανάγκη, επομένως, είναι σαφής: απαιτείται μια ειδική και ολοκληρωμένη ασφαλιστική ρύθμιση για τους μετά την 1.1.2011 καταταγέντες ένστολους, η οποία θα λαμβάνει υπόψη την ηλικία κατάταξης, τη μάχιμη υπηρεσία, την επικινδυνότητα, τις πραγματικές συνθήκες εργασίας και τα ιδιαίτερα υπηρεσιακά όρια ηλικίας.
Μια τέτοια νομοθετική παρέμβαση θα μπορούσε να αποκαταστήσει την ασφάλεια δικαίου και να αποσαφηνίσει οριστικά το συνταξιοδοτικό καθεστώς των νέων γενεών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας, χωρίς να αφήνει χιλιάδες στελέχη να αντιμετωπίζουν αβεβαιότητα για το πότε και με ποιες προϋποθέσεις μπορούν να αποχωρήσουν από την ενεργό υπηρεσία.
