Σήμερα, Κυριακή (16/8), σύμφωνα με το εορτολόγιο του 2026 τιμάται η μνήμη των Αγίου Αλκιβιάδου μάρτυρος, Οσίου Γερασίμου Νέου ασκητού, Αγίου Διομήδου μάρτυρος, η Εύρεση Τιμίων Λειψάνων Αγίων Σεραφείμ και Σαράντη, ο Άγιος Απόστολος ο Νέος (Άγιος Λαυρέντιος Πηλίου) Αγίου Σταματίου από Βόλο.
Σήμερα, σύμφωνα με το εορτολόγιο, γιορτάζουν οι:
- Αλκιβιάδης, Άλκης, Άλτσος
- Γεράσιμος, Μάκης, Μικές, Μίκης, Γερασιμούλα*
- Διομήδης
- Σεραφείμ, Σεραφειμία, Σεραφείμα, Σεραφίνα, Σεραφειμή, Σεραφειμούλα, Σεραφειμίτσα*
- Σαράντης, Σαράντος, Σαράντω, Σαραντούλα*
- Απόστολος, Τόλης, Αποστόλης, Λάκης, Αποστολία, Λία, Αποστολίνα, Πολίνα, Λίνα*
- Σταμάτης, Σταμάτιος, Στάμος, Σταμούλης, Σταμέλος, Σταμέλης, Σταμελάς, Σταματία, Μάτα, Ματούλα, Ματίνα, Σταματίνα, Σταμάτα,
- Σταμέλα, Σταμούλα, Σταματή, Μάτω, Σταματέλλα
Εορτολόγιο: Άγιος Γεράσιμος
Ο Άγιος Γεράσιμος γεννήθηκε το 1506 στα Τρίκαλα Κορινθίας και ήταν μέλος της επιφανούς οικογένειας των Νοταράδων, με γονείς τον Δημήτριο και την Καλή, αν και το βαπτιστικό του όνομα παραμένει άγνωστο.
Είχε σπουδαία καταγωγή, καθώς ο προπάππος του, Λουκάς Νοταράς, διετέλεσε ο τελευταίος πρωθυπουργός του Βυζαντίου και συγγένευε από την πλευρά της μητέρας του με τον τελευταίο αυτοκράτορα, Κωνσταντίνο Παλαιολόγο.
Αφού ολοκλήρωσε τις σπουδές του στη Ζάκυνθο, περιόδευσε σε θρησκευτικά κέντρα της Ελλάδας, επισκέφθηκε τους προγονικούς τάφους στην Κωνσταντινούπολη και στη συνέχεια εκάρη μοναχός στο Άγιο Όρος, ζώντας ασκητικά στην έρημο της Καψάλας. Αργότερα, μετέβη στους Αγίους Τόπους, όπου χειροτονήθηκε Αρχιμανδρίτης και υπηρέτησε για μία δωδεκαετία στον Ναό της Αναστάσεως.
Αναζητώντας την απομόνωση, ταξίδεψε στην Κρήτη και έπειτα στη Ζάκυνθο, όπου έζησε για περίπου έναν χρόνο σε μια σπηλιά στο Γερακάρι, επηρεάζοντας βαθύτατα με την προσωπικότητά του τον νεαρό τότε Άγιο Διονύσιο, τον οποίο μάλιστα η παράδοση αναφέρει ότι βάφτισε— σε μια εποχή έντονης πίεσης από την Καθολική Εκκλησία λόγω της Ενετοκρατίας.
Το 1555 εγκαταστάθηκε στην Κεφαλονιά, όπου αρχικά ασκήτεψε για σχεδόν έξι χρόνια σε σπήλαιο στη Λάσση Αργοστολίου, και το 1560 μετακινήθηκε στα Ομαλά.
Εκεί, αφού του παραχωρήθηκε το ξωκλήσι της Κοιμήσεως της Θεοτόκου και οι γύρω εκτάσεις από τον ιερέα Γεώργιο Βάλσαμο, ίδρυσε με την ευλογία του Επισκόπου Παχωμίου Μακρή τη γυναικεία μονή «Νέα Ιερουσαλήμ», η οποία τέθηκε υπό την προστασία του Οικουμενικού Πατριαρχείου, αφήνοντας ως πνευματική παρακαταθήκη τη γνωστή ρήση του για ειρήνη και ταπεινοφροσύνη.
Λίγο μετά την κοίμηση του, στις 20 Οκτωβρίου του 1581, ανακηρύχθηκε πολιούχος της Κεφαλονιάς.
Άγιος Διομήδης
Ο Άγιος Διομήδης γεννήθηκε στην Ταρσό της Κιλικίας και σπούδασε την ιατρική επιστήμη. Η επιστημονική του γνώση δεν τον έκανε υπερήφανο, αλλά διατήρησε την ευσέβεια, στην οποία τον ανέθρεψαν οι γονείς του.
Και όπως ο Κύριος, ο Ιατρός των σωμάτων και των ψυχών των ανθρώπων, «ἐλάλει αὐτοῖς περὶ τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, καὶ τοὺς χρείαν ἔχοντας θεραπείας ἰάσατο» (Λουκά, θ’ 11), μιλούσε δηλαδή σ’ αυτούς για τη βασιλεία του Θεού και γιάτρευε εκείνους που είχαν ανάγκη θεραπείας, έτσι και ο Διομήδης, μιμούμενος τον Κύριο του και Θεό του, εξασκούσε αφιλοκερδώς και φιλάνθρωπο το ιατρικό του επάγγελμα.
Συγχρόνως, όμως, με τη θεραπεία των σωμάτων, ο Διομήδης κήρυττε με θέρμη στους ασθενείς και τη σωτηριώδη αλήθεια του Ευαγγελίου και βοήθησε πολλές ψυχές να οδηγηθούν στο Σωτήρα Χριστό.
Ο θείος ζήλος έφερε το Διομήδη μέχρι τη Νίκαια της Βιθυνίας. Όπου και εκεί θεράπευε ασθενείς, και την πίστη δίδασκε και καλλιεργούσε. Όταν όμως άρχισε ο διωγμός του Διοκλητιανού κατά των χριστιανών, η θεοκίνητη δραστηριότητα του Διομήδη καταγγέλθηκε στον αυτοκράτορα. Τότε αυτός διέταξε να συλλάβουν το Διομήδη.
Άλλα πριν συλληφθεί, ο Θεός τον κάλεσε κοντά Του και οι απεσταλμένοι στρατιώτες τον βρήκαν νεκρό. Και όμως, έτσι νεκρό τον αποκεφάλισαν.
Άγιος Σταμάτιος από τον Βόλο
Ο Άγιος νεομάρτυρας Σταμάτιος, καταγόταν από ένα χωριό του Βόλου, τον Άγιο Γεώργιο, της επαρχίας Δημητριάδος.
Συνέβη κάποτε να έρθει κάποιος αγάς στην περιοχή τους για να συγκεντρώσει τον φόρο του χαρατσιού. Ο αγάς αυτός ήταν πολύ καταπιεστικός στη συλλογή του φόρου, αυθαιρετούσε, καταδυνάστευε και αδικούσε τους Χριστιανούς.
Απελπισμένοι οι κάτοικοι αποφάσισαν να στείλουν μια αντιπροσωπία στην Κωνσταντινούπολη, στην Υψηλή Πύλη, μήπως κι εύρουν το δίκιο τους.
Μεταξύ των μελών της αντιπροσωπίας ήταν και ο Σταμάτιος. Παρουσιάστηκαν λοιπόν στον Βεζύρη και άρχισαν να του παραπονιούνται για τις αδικίες του αγά.
Ο Βεζύρης όμως, επειδή ήταν φίλος με τον φοροεισπράκτορα, διέταξε να τους πετάξουν έξω σπρώχνοντάς τους και χτυπώντας τους. Ορισμένοι από την αντιπροσωπία, μεταξύ αυτών και ο άγιος, διαμαρτύρονταν έντονα και φώναζαν για την αδικία που γινόταν.
Τότε κάποιοι παριστάμενοι Τούρκοι αξιωματούχοι, φίλοι του αγά, τον ξεχώρισαν και τον πήγαν στον Βεζύρη ψευδομαρτυρώντας και συκοφαντώντας τον άγιο ότι είχε γίνει μουσουλμάνος και τώρα εμφανίζεται ως χριστιανός. Ο άγιος φυσικά αρνήθηκε εντονότατα μπροστά στον Βεζύρη την κατηγορία.
Εκείνος όμως τον έστειλε στον αρμόδιο γι’ αυτές τις υποθέσεις κριτή, όπου ανακρινόμενος ο άγιος και πάλι αρνήθηκε την κατηγορία λέγοντας πως πρόκειται για συκοφαντία. Ο δικαστής τότε του λέει: «Κι αν δεν έγινες, γίνε τώρα». Ο άγιος μάρτυρας με μεγάλη φωνή του απάντησε: «μη γένοιτο να γίνω τόσο ανόητος και ν’ αρνηθώ τον Χριστό μου. Καλύτερα να πεθάνω και να είμαι με τον Χριστό μου, παρά να ζω σ’ αυτόν τον κόσμο με μύριες απολαύσεις και δόξες».
Ο δικαστής βλέποντας τη σταθερότητα του μάρτυρα τον έστειλε στον Βεζύρη, ο οποίος προσπάθησε με πολλούς τρόπους, κολακείες, υποσχέσεις, τιμές και αξιώματα να μεταπείσει τον μάρτυρα.
Μέχρι και υπασπιστή του υποσχέθηκε να τον κάνει. Ο άγιος για δεύτερη φορά με δυνατή φωνή σταθερά ομολόγησε την πίστη του στον Χριστό λέγοντας:
«Εγώ πλούτο και δόξα και τιμή έχω τον Χριστό μου, ο οποίος μου έχει κατοικία στους ουρανούς, δόξα και ζωή αιώνια. Οι δικές σου τιμές και δόξες είναι φθαρτές και μάταιες και γρήγορα χάνονται μαζί με εκείνους που τις επιδιώκουν».
Ο Βεζύρης διέταξε να φυλακιστεί και να βασανιστεί. Μετά από κάποιες ημέρες διέταξε να τον φέρουν πάλι μπροστά του, όπου ξανά προσπάθησε με θέλγητρα και φόβητρα να τον μεταπείσει.
Ο μάρτυς για τελευταία φορά του απάντησε: «Ακόμα και με μύριους θανάτους να με καταδικάσεις, εγώ τον Χριστό μου δεν τον αρνούμαι. Είμαι έτοιμος να βασανίζομαι για το όνομά Του σε όλη μου τη ζωή».
Τότε ο βεζύρης οργισμένος τον παρέδωσε στον έπαρχο να τον θανατώσει. Τον αποκεφάλισαν στις 16 Αυγούστου 1680 μ.Χ. ημέρα Δευτέρα, μπροστά στο βασιλικό παλάτι, στην Αγία Σοφία.
Μαρτύριο του Αγίου, που συνέγραψε ο μοναχός Ιάκωβος ο Αγιορείτης το 1680 μ.Χ., βρίσκεται στον υπ’ αριθμ. 805 Κώδικα της Μονής Βατοπεδίου, φ. 12α-14.
